توسلمسائل گوناگون

آﻳﺎ اﻣﺎم اﺑﻮﺣﻨﻴﻔﻪ (رح) از ﺗﻮﺳﻞ ﻣﻨﻊ ﻛﺮده اﺳﺖ؟

آﻳﺎ اﻣﺎم اﺑﻮﺣﻨﻴﻔﻪ (رح) از ﺗﻮﺳﻞ ﻣﻨﻊ ﻛﺮده اﺳﺖ؟

غیرمقلدمی گوید: ﻗﻮل اﻣﺎم اﺑﻮﺣﻨﻴﻔﻪ ﻛﻪ ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ: ﻻﻳﻨﺒﻐﻲ ﻷﺣﺪٍ أن ﻳﺪﻋﻮا ﷲ إﻻّﺑﻪ.

وﺷﺎﻣﻲ ﮔﻔﺘﻪ: اي ﺑﺬاﺗﻪ وﺻﻔﺎﺗﻪ،  ﺑﺮاي اﺣﻨﺎف ﺿﺮورﻳﺴﺖ ﻛﻪ ﺑﺮ اﻳﻦ ﻗﻮل اﻣﺎم اﺑﻮﺣﻨﻴﻔﻪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻗﺮآن ﻣﻮاﻓﻖ اﺳﺖ وﺑﻪ ﺳﻨﺪ ﻧﻘﻞ اﺳﺖ ﻋﻤﻞ ﻛﻨﻨﺪ وﻧﺎم ﻫﻴﭻ ﻛﺲ را در وﺳﻴﻠﻪ ذﻛﺮﻧﻜﻨﻨﺪ.

‌پاسخ به لامذهب: به ﭼﻨﺪدلیل این اعتراض مغلطه و ﻋﻮام ﻓﺮﻳﺐ اﺳﺖ:

۱)- این ﮔﻔﺘﻪ زرّین اﻣﺎم ﺻﺎﺣﺐ ﻫﻴﭻ إرﺗﺒﺎطی ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻞ ﻧﺪارد، ﺑﻠﻜﻪ اﻳﻦ ﻓﺮﻣﻮده اﻣﺎم ﺻﺎﺣﺐ در رد ﻧﺪای ﻏﻴﺮاﷲ اﺳﺖ، ﻳﻌﻨﻲ اﻳﻨﻜﻪ ﻫﻴﭻ ﻛﺴﻲ ﺣﻖ ﻧﺪارد ﻛﻪ ﻏﻴﺮ از اﷲ ﺗﻌﺎﻟﻲ ﻛﺴﻲ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان «ﻣﺸﻜﻞ ﻛﺸﺎ، ﺣﺎﺟﺖ روا،»ﻧﺪا ﻛﻨﺪ و ﺑﺨﻮاﻧﺪ.

زیرا ﺗﻮﺳﻞ، درحقیقت دﻋﺎء ﺧﻮاﺳﺘﻦ از اﷲ ﺗﻌﺎﻟﻲ اﺳﺖ، اﻣﺎ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ «أﺳﻤﺎءاﻟﺤﺴﻨﻲ، اﻋﻤﺎلﺻﺎﻟﺢ و ذوات با فضیلت».

اﻣﺎم ﺻﺎﺣﺐ ﭼﻨﻴﻦ ﻓﺮﻣﻮده: ﻻﻳﻨﺒﻐﻲ ﻷﺣﺪٍ أن ﻳﺪﻋﻮ اﷲ إﻻ ّﺑﻪ وچنین نفرموده که:

«ﻻَ ینبغی لاﺣﺪأن یتوسل الی الله الاّ به»

ﭘﺲ ﻣﻌﻠﻮم ﺷﺪ ﻛﻪ اﻣﺎم ﺻﺎﺣﺐ ﺑﺎاﻳﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺧﻮد ﺗﻮﺳﻞ را رد ﻧﻜﺮده ﺑﻠﻜﻪ ﻧﺪای ﻏﻴﺮاﷲ را ﻣﻨﻊ ﻛﺮده اﺳﺖ:

اﻣﺎ غیر مقلدان ﺗﺎ ﺑﺤﺎل اﻳﻦ را ﻧﺪاﻧﺴﺘﻪ و درك ﻧﻜﺮده اند، ﭘﺲ، از ﻋﻮام اﻳﺸﺎن ﭼﻪ ﺟﺎي ﺷﻜﺎﻳﺖ اﺳﺖ، ﻣﻦ از اﷲ ﺗﻌﺎﻟﻲ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻢ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻧﻮﻳﺲ اﻳﺸﺎن ﻓﻬﻢ و درك ﻧﺼﻴﺐ ﻧﻤﺎﻳﺪ، ﺗﺎ ﻋﻮام و ﻣﻘﻠﺪ ﺷﺎن از ﻛﺎﻓﺮ و ﻣﺸﺮك ﮔﻔﺘﻦ ﭘﻴﺮوان اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺧﻮد داري ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ.

 

۲) ﻫﻴﭻ ﻛﺴﻲ از ﻋﻠﻤﺎي اﺣﻨﺎف ﺑﻪ ﺷﻤﻮل ﻋﻼﻣﻪ اﺑﻦ ﻋﺎﺑﺪﻳﻦ، ﺑﺎ اﺳﺘﺪﻻل از اﻳﻦ ﻗﻮل ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ«ذوات با فضیلت» را ﻧﺎﺟﺎﻳﺰ ﻧﮕﻔﺘﻨﺪ، و ﻫﻴﭻ ﻛﺴﻲ آن را ﺑﺮ ﻧﺎروا ﺑﻮدن ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ «ذوات با فضیلت»ﺣﻤﻞ ﻧﻜﺮده اﻧﺪ و ﻧﮕﻔﺘﻨﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻗﻮل اﻣﺎم ﺻﺎﺣﺐ ﺑﺮ ﻧﺎروا ﺑﻮدن ﺗﻮﺳﻞ دﻻﻟﺖ دارد، ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ  «أﻧﺒﻴﺎء و أوﻟﻴﺎء» ﭼﻨﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﻧﻜﺮدﻧﺪ، بلکه همگی در وﻗﺖ دﻋﺎء، ﺗﻮﺳﻞ ﺟﺴﺘﻦ را ﻣﺴﺘﺤﺐ و آنرا از آداب دﻋﺎء ﮔﻔﺘﻪ اﻧﺪ، بدیهی اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﻠﻤﺎي اﺣﻨﺎف ﻗﻮل و ﻓﺮﻣﻮده اﻣﺎم ﺷﺎن را از أغیار و غیرمقلدان ﺑﻬﺘﺮ می داﻧﻨﺪ.

(صاحب البیت أدری بمافیه)

۳)-  اینکه امام اعظم ابوحنیفه گفته است «اذا صحّ الحدیثُ فهو مذهبی»ﻳﻌﻨﻲ ﺣﺪﻳﺚ ﺻﺤﻴﺢ ﻣﺬﻫﺐ ﻣﻦ اﺳﺖ.

وﺗﻮﺳﻞ ﻧﻤﻮدن ﺑﻪ ذوات ﺑﺎ ﻓﻀﻴﻠﺖ «انبیا و اولیا»از اﺣﺎدﻳﺚ ﺻﺤﻴﺢ و از ﻗﻮل و ﻋﻤﻞ ﺻﺤﺎﺑﻪ و ﺳﻠﻒ صالح ﺑﻪ ﺻﺮاﺣﺖ ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ ﺣﺘﻲ از ﻳﻚ ﺻﺤﺎﺑﻲ ﻳﺎ یک ﻋﺎﻟﻢ از ﺳﻠﻒ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﻣﻨﻊ ﺗﻮﺳﻞ ﻧﻘﻞ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ. ﻣﻔﺴﺮﻳﻦ، ﻣﺤﺪﺛﻴﻦ و ﻓﻘﻬﺎي اﺳﻼم ﺑﻪ اﺗﻔﺎق ﺗﻮﺳﻞ ﻧﻤﻮدن ﺑﻪ ذوات ﺑﺎ فضیلت «انبیاء و اولیاء»را ﺟﺎﻳﺰ ﺣﺘﻲ ﻣﺴﺘﺤﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﻧﺪ، ﻛﻪ ﻣﺎ در ﻛﺘﺎب «شناخت شرک و توسل» احادیث، آﺛﺎر ﺻﺤﺎﺑﻪ و ﺳﻠﻒ را ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده اﻳﻢ ﺑﻪ آن ﻣﺮاﺟﻌﻪ نمایند،

اما ﺟﻬﺖ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺗﻨﻬﺎ اﺳﻤﺎي ﮔﺮاﻣﻲ ﻋﻠﻤﺎي ﺳﻠﻒ و ﺧﻠﻒ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ را ﻧﻘﻞ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻴﻢ ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻨﻴﺪ:

«سیدنااﻣﺎم ﻣﺎﻟﻚ،اﻣﺎم ﺷﺎﻓﻌﻲ،اﻣﺎم اﺣﻤﺪ،اﻣﺎم دارﻣﻲ،اﻣﺎم ﺑﻴﻬﻘﻲ،اﻣﺎمﻃﺒﺮاﻧﻲ، اﺑﻦ ﺟﻮزي، ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ،اﻣﺎم ﺳﺒﻜﻲ، اﻣﺎم ﻧﻮوي،اﻣﺎم ﻗﺴﻄﻼﻧﻲ، اﺑﻦ اﻟﻬﻤﺎم، اﻣﺎم ﺳﻤﻬﻮدي، اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﻜﻲ، ﻣﻼﻋﻠﻲ ﻗﺎري، ﺷﺎوﻟﻲ اﷲ دﻫﻠﻮي، ﻋﻼﻣﻪ اﺑﻦ ﻋﺎﺑﺪﻳﻦ،ﻋﻼﻣﻪ آﻟﻮﺳﻲ ،اﻣﺎم ﻣﻨﺎوي، اﻣﺎم زرﻗﺎﻧﻲ،اﻣﺎم ﺟﺰري، اﺑﻦ ﻗﺪاﻣﻪ، اﻣﺎم ﻣﺤﻤﺪ ﻏﺰاﻟﻲ، ﺷﻴﺦ ﻋﺒﺪاﻟﻘﺎدر ﺟﻴﻼﻧﻲ، ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﻛﺜﻴﺮ،اﻣﺎم ﻗﺮﻃﺒﻲ، اﻣﺎم ﻧﺴﻔﻲ ،اﻣﺎم ﻣﻮﺻﻠﻲ ، ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﺗﻴﻤﻴﻪ،اﻣﺎم ﻋﺒﺪاﻟﺤﻲ ﻟﻜﻨﻮي، ﻗﺎﺿﻲ ﺷﻮﻛﺎﻧﻲ»

اﻳﻦها تعداد اسمای بیش  از (۳۰) تن ازﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ ﺳﻨﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻨﻬﺎ ﻫﻤﻪ ﺑﺎ اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻪ آﻳﺎت و ﺣﺪﻳﺚ در وﻗﺖ دﻋﺎ ﺗﻮﺳﻞ به ذوات ﺑﺎ ﻓﻀﻴﻠﺖ )أﻧﺒﻴﺎ و أوﻟﻴﺎ را ﺟﺎﻳﺰ و ﻣﺴﺘﺤﺐ ﮔﻔﺘﻪ اند.

ﭘﺲ ﺳﻮال اﻳﻨ اﺴﺖ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ ذوات ﺑﺎﻓﻀﻴﻠﺖ آﻧﻄﻮرﻳﻜﻪ«غیر مقلدان»می گویند اﮔﺮ ﺷﺮك و ﺑﺪﻋﺖ ﻣﻲ ﺑﻮد، آﻳﺎ اﻣﻜﺎن داﺷﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ ﺳﻨﺖ از ﺷﺮك ﺑﻮدن آن آﮔﺎﻫﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ، آﻳﺎ اﻳﻦ ﻋﻠﻤﺎي بزرگوار «شرک و بدعت»را ﻣﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻨﺪ ﻳﺎﺧﻴﺮ، ﺑﻠﻲ واﺿﺢ اﺳﺖ ﻛﻪﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ ﺳﻨﺖ از ﻫﻤﻪ، ﺑﻬﺘﺮ ﺷﺮك وﺑﺪﻋﺖ را ﻣﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻨﺪ، و ﻫﻤﻪ ﺑﺮ ﺿﺪ ﺷﺮك و ﺑﺪﻋﺖ ﻣﺒﺎرزه ﻛﺮدﻧﺪ، اﻣﺎ ﻫﻴﭻ ﻳﻜﻲ از اﻳﺸﺎن ﺗﻮﺳﻞ را مانند غیرمقلدین ﺷﺮك ﻳﺎ ﺑﺪﻋﺖ ﻧﮕﻔﺘﻨﺪ.

ﭘﺲ اﻳﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻫﺎدر ﻣﻘﺎﺑﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﻫﺎي ﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﻫﻴﭻ اﺳﺖ و ارزش علمی ﻧﺪارند.

برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پانزده + 9 =

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن