مناظرات

بازگشت وتوبه یک غیرمقلد به سواد اعظم(۵)

بازگشت وتوبه یک غیرمقلد به سواد اعظم

قسمت پنجم:

عبدالجلیل:حقیقتاخیلی کم به روایات آگاهی داشت،اگراحادیث زیادی را حفظ می داشت لابد کتاب حدیثی راتالیف می کرد ،ومقام محدث راحاصل می نمودآنوقت به مصیبت ومعضل فقه روی نمی آورد.
مسعود:نخست شما بفرمائید:که علم فقه ضروری است یا خیر؟

عبدالجلیل: وقتی که حدیث موجود است چه ضرورتی به فقه  است ؟
ایجادفقه یک چیز اضافی است.دراصل علم،قرآن وحدیث هستند،فقه ایجاد بنده است که دین رامشکل وموردمضحکه قرار میدهد.

مسعود:درصحیح مسلم ارشاد آنحضرت (ص)است:(من یردالله به خیرایفقه فی الدین ) هرآن بنده ای را که الله رانسبت به وی اراده خیر باشد فقه وفهم دین را به او عنایت می کند . نیز فرمود:(أﻻ ﻻ خیرفی عبادة لیس فیها تفقه ) آگاه باشید عبادتی که درآن فقه وفهم دین نباشد درآن خیرنیست . همچنین دریک روایت مسلم با این الفاظ آمده است (ان طول صلاة الرجل وقصر خطبته مئنة من فقهه ) قطعا طولانی بودن نمازشخص وکوتاه بودن خطبه اش نشانگرفقاهت وفهم وی می باشد.

بازگشت وتوبه یک غیرمقلد به سواد اعظم

قسمت پنجم:

عبدالجلیل:حقیقتاخیلی کم به روایات آگاهی داشت،اگراحادیث زیادی را حفظ می داشت لابد کتاب حدیثی راتالیف می کرد ،ومقام محدث راحاصل می نمودآنوقت به مصیبت ومعضل فقه روی نمی آورد.
مسعود:نخست شما بفرمائید:که علم فقه ضروری است یا خیر؟

عبدالجلیل: وقتی که حدیث موجود است چه ضرورتی به فقه  است ؟
ایجادفقه یک چیز اضافی است.دراصل علم،قرآن وحدیث هستند،فقه ایجاد بنده است که دین رامشکل وموردمضحکه قرار میدهد.

مسعود:درصحیح مسلم ارشاد آنحضرت (ص)است:(من یردالله به خیرایفقه فی الدین ) هرآن بنده ای را که الله رانسبت به وی اراده خیر باشد فقه وفهم دین را به او عنایت می کند . نیز فرمود:(أﻻ ﻻ خیرفی عبادة لیس فیها تفقه ) آگاه باشید عبادتی که درآن فقه وفهم دین نباشد درآن خیرنیست . همچنین دریک روایت مسلم با این الفاظ آمده است (ان طول صلاة الرجل وقصر خطبته مئنة من فقهه ) قطعا طولانی بودن نمازشخص وکوتاه بودن خطبه اش نشانگرفقاهت وفهم وی می باشد.
دریک روایت ترمذی است.(خصلتان لاتجتمعان فی منافق حسن سمت وفقه فی الدین)
دوخصلت زیبا درمنافق جمع نخواهند شد

۱-اخلاق نیکو

۲-فقه دین.

اگردروجودشخصی اخلاق فاضله وفقه دین جمع باشند اومنافق نخواهدبود .محرومیت ازاین دوخصلت پسندیده خطرنفاق رادرپیش دارد. نیزتنفروانزجازازعلم فیه پیامد بدی دارد. امام بخاری درکتاب ادب المفرد این حدیث را نقل نموده است(خیرکم اسلاما أحسنكم أخلاقا إذا فقهوا( بهترین شما ازنظراسلام کسی هست که اخلاقش نیکوترباشدبشرطی که شایستگی فقه وفهم دین را داشته باشد. همچنین در ابوداود وترمذی روایت است (نضرالله عبدا سمع مقالتی فحفظها ووعاها وأداها ،فرب حامل فقه إلى من هوأفقه منه(خداوند خوش وخرم بگرداند آن بنده ای راکه گفتارم را شنیدسپس آنرا حفظ ونگه داری نموده وبه دیگران اداکرده است. چون چه بسابردارنده وحامل علم فقه است که آن را به سوی کسی که ازاو(راوی)  فقیه تراند میرساند.

این حدیث روشن شد هرآن فردی که روایت رابیان می کند یا احادیث را گردآوری می کند لازم نیست که عالم بزرگی باشد . بلکه به آن شخصی که روایت ابلاغ می شودممکن است وی درفهم وبصیرت از راوی حدیث ، دراستعداد قوی تروعالم ترباشد.

باتوجه به روایت فوق پس از گردآوری روایات مهمترین کار حدیث ،فکروتامل درآن ضروری است وهمین فکروتامل را دراصطلاح فقه وتفقه می گویند.محدیثن بزرگوار جهت جمع آوری روایات، مشکلات طاقت فرسایی رامتحمل شده وفریضه آن رابه صورت اکمل انجام داده اند.وفقهااندیشه سلیم خویش را برآن احادیث متمرکز نموده

مسائل را از عمق روایات استخراج نموده علم فقه راتدوین نمودند.

امام اعمش محدث برجسته ای بودند. باری جهت دریافت حکم مسئله ای خدمت امام ابوحنیفه حاضر شدند امام صاحب پاسخ اطمینان بخش رابه وی دادند امام اعمش باتعجب پرسیدند !شما جواب این مسئله را طبق چه حدیثی حل نمودید ؟ وی فرمود:(من حدیث حدثتنیه)ازروشنی حدیثی که قبلا باسند خودت آن را برایم بیان کردیهنگامی که اعمش این راشنیدبی اختیار گفت:(نحن الصیادلة وأنتم اﻷطباء) حقا که ما( محدثین) صاحب داروخانه هستیم وشما( فقهاء) پزشک وطبیب هستید.
یعنی کارما جمع آوری احادیث وبیان صحیح وضعیف است اما استنباط مسائل واحکام ازروشنی احادیث کارفقهاء می باشد . امام اعمش حرف بسیار سنجیده ای را مطرح نمودند تجربه گواه است که داروساز و داروفروش دارو را تهیه نموده خدمت شایانی را انجام می دهند . پزشک وحکیم برای بیماران نسخه تجویز می کنند . درواقع هردو تا به نوعی جهت علاج بیماران،پشتیبان همدیگرولازم وملزوم اند. لیکن نبایدازپرشک انتظارداشت که حتما هرنوع دارو راتهیه نماید ونه ازداورسازوداروفروش درخواست تجویزدارو شود زیرا میدان کاری هرکدام جدا جدا است . همینطور محدثین کرام خدمت ارزنده جمع آوری روایات انجام می دهندوفقهاء بزرگوارمسئولیت حل مسائل رابردوش دارند زیرا دراصل گرد آوری احادیث کارآنان نیست.

تهیه وترجمہ: عروه دیوبندی

↩ادامه دارد

برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

3 × سه =

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن